ديپلمات‌های عرب قادر به ارايه تحليلى درست از تصميم عربستان سعودى مبنى بر عدم استقبال از «نبيه برى» رييس مجلس لبنان در ديدار دوره‌اى از عربستان نيستند. عربستان در ديپلماسی خود رفتاری میانه‌رو داشته است. بصراحت مى‌توان گفت که رياض اكنون ديپلماسى تندى را اتخاذ كرده است كه با حوادث 11 سپتامبر شروع و پس از حمله ايالات متحده به عراق رشد زيادى يافت و تغيير در ديپلماسی ریاض به شدیدترین شکل خود در لبنان ظاهر شد.

ديپلمات‌های عرب بر اين اعتقادند كه با توجه به بحران موجود ميان سوريه و عربستان در صورتى كه رياض نتواند نفوذ سياسى خود در لبنان را تضمين كند، بحران ميان دو کشور وخیم‌تر خواهد شد. یک دیپلمات عرب می‌گوید: «با گذشت سه سال از ترور رفیق حریری، عربستان دريافته كه عاملان ترور پیش از هر موضوعى، قدرت و نفوذ عربستان در لبنان را هدف قرار داده بودند. حتى تجربه گروه 14 مارس نيز دردى از عربستان دوا نكرد، بنحوى كه رياض مجبور شد بسيارى از امور را خود شخصا برعهده گيرد».

اين ديپلمات عرب افزود: «هنگامی که رفیق حریری در دهه نود ميلادى در لبنان به قدرت رسيد، عربستان نگران نبود. حتى در مورد سوريه نيز نگرانى نداشت. عربستان حتى بدليل محدود ساختن نفوذ خود به موقعيت حريرى، روابط ديگر خود را فداى آن نمود. چون مى‌دانست تمركز روابط بر شخصى چون حریری منجر به نظم بخشيدن به روابط مى‌شود».

عربستان در شرايط كنونى ناچار به دخالت در امور گوناگون و حتی جزیی در رابطه با گروه‌های همپيمان خود در جريان المستقبل و اسلامگرايان سنى است. شبكه كنونى حمايت مالى عربستان از سيستم پراكنده‌ای پيروى مى‌كند. درحاليكه در زمان حريرى چنين نبود. عربستان اكنون مجبور است روابط مالى خود با همه گروه‌ها و شخصیت‌های سیاسی کوچک و بزرگ را بطور مستقيم اداره كند. حتى اكنون در مورد ساير گروه‌هاى 14 مارس همانند حزب «سوسياليست ترقيخواه دروزى» و حزب «قوات لبنان» و هزاران شخصيت سياسى و رسانه‌اى در لبنان سيستم حمايت مالى عربستان ديگر از سوی خاندان حريرى صورت نمى‌گیرد.

عربستان حتى مجبور شد بطور شخصى در تنظيم روابط ميان «سعد حريرى» و «فواد سنيوره» و روابط ميان برخى افراد پيرامون مفتى اهل سنت لبنان اقدام نمايد.

به گفته اين ديپلمات عرب، مشكل حقيقى لبنان ناشى از تعدد محورهاى نفوذ عربستان در لبنان است كه افراد متعددى نيز از دربار و بخش بازرگانی عربستان در جزييات موضوعات لبنان دخالت مى‌كنند. وزارت خارجه و دستگاه‌هاى امنيتى عربستان نيز هر روز پرونده‌هاى متعددى را در موضوع لبنان و كشورهاى مجاور آن دنبال مى‌كنند.

رايزنى‌هاى عربستان با كشورهاى عرب با نفوذ در لبنان نيز منجر به ايجاد تغييراتى در برنامه‌هاى كارى عربستان در لبنان شده است. اختلال در عملكرد عربستان در لبنان نيز ناشى از تنش‌هاى موجود ميان عربستان با سوريه و ايران در موضوعاتى چون عراق و فلسطين است.

اهتمام بيش از حد عربستان به لبنان و تعدد محورهاى نفوذ رياض در لبنان منجر به ايجاد تناقض در عملكرد آن کشور در لبنان شده است. پادشاه عربستان به فرماندهان سوريه پيام مى‌دهد كه قدرت خود را از دست داده و ايران همه چيز را كنترل مى‌كند تا جاييكه جنبش شيعى در سوريه گسترش زيادى يافته است. فرستاده پادشاه عربستان به «بشار اسد» رييس‌جمهور سوريه مى‌گوید که در چند سال گذشته نزديک به 4 ميليون شهروند سورى شيعه شده‌اند. ناگفته پيداست كه اطلاعات اشتباه عربستان ناشى از همان اختلال روابط ميان عربستان و برخى مقامات لبنان است.

همين اختلال است كه ارزيابى از امور سياسى لبنان را تا اين اندازه غيرواقعى نموده كه رياض از پذيرفتن نماينده شيعيان لبنان خوددارى مى‌كند. عربستان صبر خود را از دست داده، بويژه آنكه راه‌حلى براى بحران لبنان بدون توجه به شيعيان و شخص «نبيه برى» قابل تصور نيست.

ديپلمات عرب مى‌گويد:«احساس خطر عربستان از متزلزل شدن نقش آن كشور در لبنان ممكن است به وضعيت كنونى محدود نشود. بويژه آنکه در شرايط كنونى از افزايش نقش ايران و سوريه در عراق و فلسطين و همچنین تاثیر فشارهاى منطقه‌ای بر اوضاع عربستان بدون نقش سوريه و ايران كه اوضاع داخلى عربستان را آشفته مى‌سازد واهمه دارد».